 |
Prof. Dr. Mimar Margarita Harbova (1938–2024), Bulgar Uyanışı’nın önde gelen isimlerinden Vracalı Sofroni’nin 6. kuşak torunu olarak dünyaya gelmiş, ülkenin en saygın mimar, tarihçi ve akademisyenlerinden biridir. Sosyalizm döneminde ailesi "halk düşmanı" ilan edilip siyasi baskılara uğramasına rağmen çizgisinden taviz vermeyen Harbova; yaşamını Orta Çağ Balkan mimarisi, şehircilik tarihi ve kültürel mirasın korunmasına adamış, arkasında paha biçilmez akademik eserler ve büyük bir hayırseverlik mirası bırakmıştır.
Harbova’nın son eseri, Bulgar Adıyla Anılan Topraklar Üzerinde: Üç Mabed, Üç Din ilhamını büyük dedesi Vracalı Sofroni'nin Hristiyanlık, Yahudilik ve İslam’ı konu alan tarihi bir elyazmasından alıyor. Bu köklü aile mirasını akademik bir vizyonla taçlandıran yazar; kilise, cami ve sinagog yapılarını mimari açıdan mercek altına alıyor. Eserde bu üç semavi dinin mabetleri yalnızca birer ibadethane olarak değil; yüzyıllar boyunca aynı coğrafyayı paylaşan toplumların estetik anlayışını, yapım tekniklerini, semboller arasındaki ortak dili ve taşlara kazınmış bir arada yaşama kültürünü somutlaştıran mimari şaheserler olarak inceleniyor. Kitabın kapak içi görseli, Ressam F. N. de Spaar'a ait, Vidin 1740 çizimidir. Yazarın "Harbova" soyadının nerden geldiği konusunda bir bilgiye ulaşamadım. |
